काठमाडौं, १४ भदौ । सरकारले रसुवाको टिमुरेमा विपद्का कारण मृत्यु भएका व्यक्तिको शव व्यवस्थापनका लागि कोशी प्रदेशका सचिव कोषहरि निरौलालाई काजमा खटाउने निर्णय गरेको छ।

आइतबारको मन्त्रीस्तरीय निर्णयबाट सचिव निरौलालाई रसुवामा खटाउने निर्णय भएको हो। रसुवामा बाढी तथा पहिरोका कारण मृत्यु भएका व्यक्तिको शव व्यवस्थापनको कार्यलाई व्यवस्थित बनाउन उहाँलाई जिम्मेवारी दिइएको जनाइएको छ।

सचिव निरौलाले शनिबार सामाजिक सञ्जालमार्फत विपद्का क्रममा मृत्यु भएका व्यक्तिको शव व्यवस्थापनसम्बन्धी आफ्नो अनुभव र धारणा सार्वजनिक गर्नुभएको थियो। उहाँले विपद्मा मृत्यु भएका व्यक्तिको शव व्यवस्थापन गर्दा सम्बन्धित व्यक्तिको धार्मिक तथा सांस्कृतिक परम्परालाई सम्मान गर्दै अन्तिम संस्कारको व्यवस्था गर्नुपर्ने धारणा व्यक्त गर्नुभएको थियो।

उहाँले कोभिड–१९ महामारीका समयमा मोरङका प्रमुख जिल्ला अधिकारीका रूपमा कार्यरत रहँदा शव व्यवस्थापनका क्रममा प्राप्त अनुभवसमेत सार्वजनिक गर्नुभएको थियो। महामारीका समयमा ठूलो सङ्ख्यामा मृत्यु भएका व्यक्तिको शव व्यवस्थापन गर्नुपरेको अनुभव उल्लेख गर्दै उहाँले विपद्को अवस्थामा शव व्यवस्थापन संवेदनशील विषय भएकाले स्पष्ट कार्यविधि, समन्वय र आवश्यक पूर्वतयारीमा जोड दिनुभएको थियो।

शवको पहिचान, सुरक्षित व्यवस्थापन, अभिलेखीकरण तथा आफन्तजनलाई हस्तान्तरण गर्ने प्रक्रियालाई व्यवस्थित बनाउनुपर्ने उहाँको धारणा थियो। साथै मृतकको धार्मिक, सांस्कृतिक तथा सामाजिक मान्यतालाई ध्यानमा राखी अन्तिम संस्कारको व्यवस्था गर्नुपर्ने उहाँले उल्लेख गर्नुभएको थियो।

सचिव निरौलाले शव व्यवस्थापनसम्बन्धी धारणा सार्वजनिक गर्नुभएको भोलिपल्टै सरकारले उहाँलाई रसुवामा सोही कार्यको समन्वय तथा व्यवस्थापनका लागि खटाउने निर्णय गरेको हो।

रसुवामा बाढी तथा पहिरोका कारण ठूलो जनधनको क्षति भएपछि मृत्यु भएका व्यक्तिको शव व्यवस्थापन चुनौतीपूर्ण बनेको छ। भौगोलिक कठिनाइ तथा विपद्पछिको प्रतिकूल अवस्थाका कारण शवको पहिचान, सुरक्षित संरक्षण, अभिलेखीकरण र आफन्तजनलाई हस्तान्तरण गर्ने कार्यमा थप समन्वय आवश्यक देखिएको छ।

सचिव निरौलाले टिमुरेमा रहेर स्थानीय प्रशासन, सुरक्षा निकाय, स्वास्थ्य संस्था तथा अन्य सम्बन्धित निकायसँग समन्वय गरी शव व्यवस्थापनको कार्यलाई व्यवस्थित बनाउन सहजीकरण गर्नुहुनेछ।

शवको पहिचान तथा अभिलेख तयार गर्ने, आफन्तजनसँग समन्वय गर्ने, सुरक्षित रूपमा संरक्षण गर्ने र सम्बन्धित परिवारलाई हस्तान्तरण गर्ने कार्यमा उहाँको भूमिका रहनेछ। आवश्यकताअनुसार मृतकको धार्मिक तथा सांस्कृतिक मान्यताअनुसार अन्तिम संस्कारको व्यवस्थापनमा समेत सम्बन्धित निकायसँग समन्वय गरिने जनाइएको छ।

सचिव निरौलालाई यसअघि विपद् तथा महामारीका क्रममा प्राप्त प्रशासनिक अनुभवका आधारमा रसुवा खटाइएको हो। विपद्पछिको उद्धार, उपचार तथा पुनःस्थापनासँगै मृत्यु भएका व्यक्तिको सम्मानजनक व्यवस्थापनलाई समेत प्राथमिकतामा राखेर सरकारले आवश्यक व्यवस्था मिलाउँदै आएको जनाएको छ।